4 กุมภาพันธ์ วันสถาปนา นรด. ครบรอบปีที่ 78 มุ่งมั่นสู่ความทันสมัย พัฒนาการเตรียมกำลังสำรองให้พร้อมต่อภัยคุกคามทุกรูปแบบ
วันนี้ (4 กุมภาพันธ์ 2569) พล.อ.พนา แคล้วปลอดทุกข์ ผบ.ทบ. กรุณาเป็นประธานในพิธีถวายเครื่องราชสักการะและวางพานพุ่มเบื้องหน้าพระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 เพื่อน้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ และร่วมพิธีบำเพ็ญกุศล เนื่องในโอกาสวันสถาปนาหน่วยบัญชาการรักษาดินแดน ครบรอบปีที่ 78 เพื่อความเป็นสิริมงคลแก่หน่วย กำลังพล และครอบครัว พร้อมทั้งอุทิศส่วนกุศลให้กับกำลังพลที่ล่วงลับไปแล้ว ณ บก.นรด. (สวนเจ้าเชตุ)
หน่วยบัญชาการรักษาดินแดน (นรด.) เป็นกรมฝ่ายกิจการพิเศษขึ้นตรงต่อกองทัพบก มีขอบเขตความรับผิดชอบครอบคลุม 4 พันธกิจ ได้แก่ กิจการกำลังสำรอง, กิจการนักศึกษาวิชาทหาร, กิจการสัสดี และ กิจการอาสารักษาดินแดน มีหน่วยขึ้นตรง ประกอบด้วย ศูนย์การนักศึกษาวิชาทหาร (ศศท.) ศูนย์การกำลังสำรอง (ศสร.) และ กองพันทหารราบ หน่วยบัญชาการรักษาดินแดน (พัน.ร.นรด.)
จากพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ที่ทรงห่วงใยบ้านเมือง โดยให้ฝึกวิชาทหารให้กับราษฎร เป็นการเตรียมกำลังพลสำหรับการสงครามในอนาคตเริ่มต้นจาก เสือป่า สู่ ยุวชนทหาร ต้นกำเนิดของ นักศึกษาวิชาทหาร (นศท.) ในปัจจุบัน โดยเมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2491 กระทรวงกลาโหม ได้จัดตั้งกรมการรักษาดินแดน ตามแนวความคิดที่จะฝึกวิชาทหารให้แก่ประชาชนทั่วไป เริ่มทำการฝึกผู้ที่จะมาเป็นผู้บังคับบัญชาก่อน นั่นหมายถึง นักศึกษาวิชาทหาร ได้กำเนิดขึ้นเป็นครั้งแรก มีที่ตั้งหน่วยครั้งแรกภายในบริเวณมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2498 ได้ย้ายมายังพื้นที่สวนเจ้าเชตุ (ที่ตั้งปัจจุบัน) และต่อมาในปี พ.ศ. 2544 ได้ควบรวมเข้ากับกรมการกำลังสำรองทหารบก ใช้นามหน่วยใหม่ว่า หน่วยบัญชาการกำลังสำรอง (นสร.) เพื่อบูรณาการกิจการที่เกี่ยวกับกำลังสำรอง ทั้งปวง ให้อยู่ภายใต้การบริหารของหน่วยงานเดียว ต่อมาในปี พ.ศ. 2552 ก็ได้มีการเปลี่ยนแปลงนามหน่วยอีกครั้งเป็น หน่วยบัญชาการรักษาดินแดน (นรด.) และยึดถือวันที่ 4 กุมภาพันธ์ เป็นวันสถาปนาหน่วย ปัจจุบันมี พลโท วัชรินทร์ มุทะสินธุ์ ดำรงตำแหน่ง ผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการรักษาดินแดน
โดย ผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการรักษาดินแดน มีความมุ่งมั่นและตั้งใจที่จะพัฒนากิจการในความรับผิดชอบให้เจริญก้าวหน้า ทันสมัย สนองตอบนโยบายของหน่วยเหนือได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังวิสัย ทัศน์ของหน่วยที่จะมุ่งไปสู่การ “เป็นกลไกหลักของกองทัพบก ในการเตรียมกำลังสำรองได้อย่างมีประสิทธิภาพและเป็นองค์กรที่มีความสมบูรณ์และทันสมัย เป็นที่ยอมรับ เชื่อมั่น และศรัทธาจากประชาชน”